Je vader rijdt maar een paar keer per week en jij mag de auto wel lenen voor de boodschappen. Je zus heeft een tweede auto en zegt: pak hem maar als je hem nodig hebt. Dat is fijn en vaak ook slim, zeker als je zelf geen auto meer wilt of kunt betalen. Maar zodra het regelmatig gebeurt, komen er vragen bij kijken over verzekering, schade en boetes.
Hieronder lees je wat je met elkaar moet afspreken en wat je beter vooraf bij de verzekeraar navraagt.
Eerst: wie is de kentekenhouder
De auto staat bij de RDW op naam van een kentekenhouder. Dat is de persoon die verantwoordelijk is voor de auto: voor de verzekering, de wegenbelasting en de APK. Leen je de auto, dan blijft de eigenaar dat. Jij bent alleen de bestuurder.
Dat heeft gevolgen. Krijg je een bekeuring voor te hard rijden of verkeerd parkeren, dan gaat die in eerste instantie naar de kentekenhouder. Die kan de boete doorgeven aan de bestuurder, maar dat moet wel gebeuren. Hoe dat werkt bij verkeersboetes, lees je op rijksoverheid.nl en cjib.nl.
Spreek daarom af dat jij boetes betaalt die tijdens jouw gebruik ontstaan. En bewaar een lijst met data en tijden, zodat je kunt aantonen wie wanneer reed.
Wat de verzekering zegt over wie mag rijden
Een autoverzekering is gekoppeld aan de auto, maar de voorwaarden bepalen wie er mee mag rijden. Meestal mogen anderen met toestemming van de eigenaar rijden, maar er zijn uitzonderingen en beperkingen.
Let op deze dingen:
- Is er een leeftijdsgrens of een beperking voor jonge of onervaren bestuurders?
- Wordt er een “regelmatige bestuurder” onderscheiden, en geldt daar een regel voor?
- Wat gebeurt er met het eigen risico als jij de schade veroorzaakt?
- Staan er afspraken in de polis over het uitlenen aan derden?
Vraag dit bij de verzekeraar, niet bij een vriend. De verschillen tussen polissen zijn groot, en een fout wordt duur.
De regelmatige bestuurder
Rijd je meerdere keren per week in dezelfde auto, dan ben je mogelijk de feitelijke hoofdgebruiker. Dat kan problemen opleveren als op de polis staat dat de eigenaar de hoofdbestuurder is.
Verzekeraars letten hierop omdat de premie mede afhangt van wie er rijdt. Een jonge bestuurder die de auto van een ouder meeneemt maar niet is opgegeven, kan een reden zijn voor een claim die wordt afgewezen.
Is er twijfel? Meld het dan. Een extra bestuurder opgeven kost soms wat, maar het is goedkoper dan niet gedekt zijn. Wat de regels zijn, hangt af van je verzekeraar. Algemene informatie over autoverzekeringen vind je bij de ANWB en de Consumentenbond.
Schade: wie draait ervoor op
Dit is het onderwerp waar familie het ongemakkelijkst over is. Praat er toch over, vooraf.
Veroorzaak je schade met de auto, dan gaat dat in veel gevallen via de verzekering van de eigenaar. Dat kan gevolgen hebben voor diens schadevrije jaren en premie. Het eigen risico moet ook betaald worden.
Maak daarom een afspraak, bijvoorbeeld:
- Je betaalt het eigen risico zelf, of deelt het.
- Je compenseert de eigenaar voor een eventuele premieverhoging.
- Je meldt schade direct, ook kleine krasjes.
Het klinkt formeel, maar het voorkomt irritatie. Een goede relatie hoeft niet te lijden onder een deuk als iedereen weet wat de afspraak is.
Kosten delen
Gebruik je de auto regelmatig, dan is het redelijk om mee te betalen. Brandstof is het minimum. Daarnaast kun je bijdragen aan onderhoud, banden en afschrijving.
Hoeveel de auto in totaal kost, zie je in de rekenhulp voor maandkosten. Dat is een goed vertrekpunt voor een gesprek: wat kost deze auto, hoeveel gebruik je hem, wat is dan een eerlijke bijdrage?
Neem een rekenvoorbeeld met fictieve ronde cijfers. Stel dat de auto per maand een bepaald bedrag kost en jij gebruikt hem de helft van de tijd. Dan is de helft een logisch uitgangspunt, al kun je er ook voor kiezen minder te vragen.
Wat als de auto lang bij jou blijft
Soms wordt lenen langzaam wonen. De auto staat dagenlang bij jou voor de deur, de eigenaar rijdt nauwelijks, en niemand heeft het er nog over gehad. Juist dan gaan dingen mis. Een APK die verloopt, een verzekering die niet klopt met het echte gebruik, of een boete waarvan niemand meer weet wie reed.
Bespreek daarom af en toe of de afspraak nog klopt. Wie gebruikt de auto vooral, wie betaalt wat, en moet de verzekering worden aangepast? Een kort gesprek per jaar is genoeg. Als de situatie blijvend is, kun je beter de tenaamstelling aanpassen of een eigen verzekering nemen dan blijven leunen op een regeling die nooit is vastgelegd.
Praktisch: sleutels, tanken, schoonmaken
Kleine afspraken die veel scheelt:
- vaste momenten waarop de auto beschikbaar is
- een bericht vooraf, ook als het vanzelfsprekend lijkt
- terugbrengen met een redelijk gevulde tank
- melden als er een lampje brandt of iets raars klinkt
- de auto netjes teruggeven
Heb je een eigen sleutel? Spreek af wanneer je die gebruikt. Zonder duidelijkheid ontstaat er snel gedoe als beide partijen de auto tegelijk nodig hebben.
Als lenen niet meer genoeg is
Sommige gezinnen merken dat ze de auto zo vaak lenen dat het eigenlijk een tweede auto is geworden. Dan is het tijd om te kiezen: de eigenaar neemt hem terug, jullie delen officieel, of er komt een auto op jouw naam.
Staat er een auto van een ouder stil die niet meer gebruikt wordt, dan kan verkopen verstandig zijn. Lees dan auto van je ouders verkopen, kijk in de begrippenlijst voor termen als tenaamstelling en vrijwaring, en vraag desgewenst een bod aan bij eerlijkbod. Het is gratis en vrijblijvend.
Veelgestelde vragen
Moet ik de verzekeraar vertellen dat ik de auto van mijn vader leen?
Bij incidenteel gebruik meestal niet, maar bij regelmatig gebruik kan het verplicht zijn. Controleer de polis of vraag de verzekeraar.
Wie betaalt een bekeuring als ik met de auto van een ander reed?
De boete komt eerst bij de kentekenhouder. Die kan haar doorgeven aan de bestuurder. Spreek vooraf af dat jij betaalt wat tijdens jouw gebruik gebeurt.
Wat gebeurt er met de schadevrije jaren als ik schade veroorzaak?
Gaat de claim via de verzekering van de eigenaar, dan raakt die zijn korting kwijt of wordt de premie hoger. Spreek vooraf af hoe je daarmee omgaat.
Mag ik de auto uitlenen aan een vriend?
Dat hangt af van de polis. Veel verzekeringen staan het toe met toestemming van de eigenaar, maar er kunnen voorwaarden of beperkingen gelden. Vraag het na.
Kan ik de auto van mijn familie op mijn naam laten zetten?
Ja, via een overschrijving bij de RDW. Kijk op rdw.nl hoe dat werkt en welke documenten nodig zijn.