Je eerste eigen auto kopen voelt groot. Je hebt je rijbewijs, misschien een baan, en nu wil je niet meer afhankelijk zijn van het openbaar vervoer of de auto van je ouders. Tegelijk is er veel waar je nog nooit over hoefde na te denken: verzekering, belasting, wie je de auto laat keuren, hoe de overschrijving werkt.
Hier loop je de stappen langs, in de volgorde waarin ze je helpen. Zo koop je niet op gevoel, maar met een plan.
Begin met wat je kunt betalen
Het is verleidelijk om te beginnen bij de auto die je mooi vindt. Begin liever bij het geld. Een auto kost meer dan de prijs die in de advertentie staat. Er komen verzekering, wegenbelasting, onderhoud, brandstof of stroom en onvoorziene reparaties bij.
Maak daarom eerst een overzicht van wat je maandelijks overhoudt na je vaste lasten. Bepaal welk deel je aan de auto wilt besteden. Met de rekenhulp wat kost je auto per maand zie je wat een auto per maand kost in een doorsnee situatie. Vul je eigen getallen in.
Laat ook ruimte voor een buffer. Een occasion kan onverwacht een flinke rekening opleveren. Wie net genoeg geld heeft voor de koop zelf, zit bij de eerste storing in de problemen. Voor hulp bij je budget kun je terecht bij het Nibud.
Nieuw of tweedehands
Voor een eerste auto kiezen de meeste mensen een occasion. Een nieuwe auto is duurder en verliest in de eerste jaren het meeste waarde. Een tweedehands auto is goedkoper in aanschaf, maar het onderhoud kan onvoorspelbaar zijn.
Een jonge occasion zit er tussenin. Hij heeft het grootste waardeverlies al gehad, en is vaak nog betrouwbaar. Een oude auto is goedkoop, maar kan veel onderhoud nodig hebben. Tel dat mee bij je keuze.
Kijk bij een occasion vooral naar de staat en het onderhoud, en niet alleen naar de prijs. Een iets duurdere auto met een compleet onderhoudsboekje kan op termijn goedkoper zijn dan een goedkope auto zonder historie.
Verzekering regelen voordat je rijdt
Een auto op de weg moet minimaal een WA-verzekering hebben. Die dekt schade die je aan anderen toebrengt. Daarnaast kun je kiezen voor een uitgebreidere dekking, zoals beperkt casco of allrisk.
Als starter zijn de premies vaak hoger, omdat je nog geen schadevrije jaren hebt. Vergelijk daarom verschillende aanbieders en kijk niet alleen naar de prijs, maar ook naar eigen risico en dekking. Heb je een nieuwe of dure auto, dan is allrisk verstandiger dan bij een oudere auto met een lage waarde.
Regel de verzekering voordat je de auto ophaalt, want je mag er niet mee rijden zonder. Meer algemene informatie over verzekeringen vind je bij de Consumentenbond.
Kopen bij een bedrijf of van een particulier
Bij een bedrijf heb je meestal meer zekerheid. Er geldt vaak een vorm van garantie, en de wet beschermt consumenten die van een bedrijf kopen sterker dan wanneer ze van een particulier kopen. Dat kost doorgaans wel iets meer.
Van een particulier koop je vaak goedkoper, maar je hebt weinig houvast als er achteraf iets blijkt te zijn. Bij een particulier moet je daarom extra goed kijken en vragen. Laat de auto zo nodig keuren, vraag naar de historie en neem iemand mee die er verstand van heeft. Lees bij de Rijksoverheid wat je rechten zijn bij een aankoop.
Voor beide geldt: haast je niet. Een verkoper die je onder druk zet, geeft je een reden om weg te lopen.
Wat je controleert voor je koopt
Maak een proefrit en kijk, luister en voel. Werkt alles, is er geen vreemd geluid, trekt de auto niet naar één kant? Controleer de APK-datum, het kenteken en of het kentekenbewijs klopt met de auto. Vraag naar het onderhoudsboekje en facturen.
Controleer de gegevens van de auto bij de RDW via het kenteken. Daar zie je onder meer de bouwjaar, de APK-datum en of er openstaande terugroepacties zijn. Klopt iets niet met wat de verkoper vertelt, vraag dan door.
Twijfel je? Overweeg een onafhankelijke aankoopkeuring. Bij een eerste auto, waarbij je zelf nog weinig ervaring hebt, kan dat geld besparen.
De overschrijving bij de RDW
Als je een auto koopt, moet hij op jouw naam komen. Dat heet tenaamstelling. Bij een aankoop van een particulier regelen jullie dit samen: de verkoper meldt de verkoop en jij zorgt dat de auto op jouw naam komt. De precieze stappen en wat je nodig hebt, staan bij de RDW. Kijk daar voor je de auto ophaalt, zodat je weet wat er van je verwacht wordt.
Koop je bij een bedrijf, dan regelt dat bedrijf de overschrijving meestal voor je. Vraag dat wel na, en controleer of het is gedaan.
Een goede overschrijving beschermt beide kanten. De verkoper is niet meer aansprakelijk, en jij kunt de auto zonder gedoe gebruiken en verzekeren.
Belasting en andere vaste lasten
Op de auto rust wegenbelasting, ook wel motorrijtuigenbelasting. Het bedrag hangt af van gewicht, brandstof en provincie. Op de site van de Belastingdienst vind je de actuele regels en tarieven. Reken ze mee in je budget, want ze komen per periode terug.
Vergeet ook parkeerkosten niet als je in een stad woont. Soms is een parkeervergunning of een plek in een garage een vast onderdeel van de maandlasten.
Als je later iets anders wilt
Een eerste auto is zelden je laatste. Misschien past hij over een tijd niet meer bij je leven. Wanneer je hem verkoopt, kun je een bod aanvragen. Je begint met je kenteken, het is gratis en vrijblijvend, en je beslist zelf of je het bod aanneemt.
Veelgestelde vragen
Hoeveel budget heb ik nodig voor mijn eerste auto?
Dat hangt af van je inkomen en wat je overhoudt. Tel naast de koopprijs ook verzekering, belasting, onderhoud en brandstof mee, en houd een buffer aan.
Is een occasion beter dan een nieuwe auto voor een starter?
Vaak wel, omdat nieuw sneller waarde verliest. Let bij een occasion op onderhoud en staat.
Welke verzekering heb ik minimaal nodig?
Een WA-verzekering is verplicht. Een uitgebreidere dekking is optioneel en afhankelijk van de waarde van je auto.
Moet ik mijn auto laten overschrijven?
Ja, de auto moet op jouw naam komen. Op rdw.nl staat hoe dat werkt.
Kan ik beter bij een bedrijf kopen of van een particulier?
Bij een bedrijf heb je meestal meer zekerheid en meer rechten. Van een particulier kan het goedkoper zijn, maar vraagt het meer controle.
Moet ik de auto laten keuren?
Het is niet verplicht, maar voor een eerste auto vaak verstandig. Het geeft je zekerheid over de staat.